Yıldız Kayması Nedir? Ne Değildir?

Bazen gökyüzünü pür dikkat izlerken, çok kısa bir sürede ince çizgi şeklinde bir parlaklık görürüz. Bu olay o kadar kısa bir sürede gerçekleşir ki hayal gördüğümüzü bile düşünebiliriz. Hatta bu olayın üzerine dilekler tutarız. Bu olaya hak arasında yıldız kayması denmektedir. Fakat gerçekte yıldız kayması olarak tanımlanan şey bir yıldızın kayması mıdır?

Arkadaşlar;
yıldızlar kaymaz.net
Bir yıldızın kuyruklusu olmadığı gibi, kayanı da yoktur. Sadece görüntü benzerliğinden dolayı verilmiş isimlerden biridir bu.

Aslında çoğumuzun bildiği gibi, kayan şey yıldız değil meteordur. Meteorlar kısaca, kuyruklu yıldız ya da asteroitlerden kopan parçalardır. Bunlar uzayda gezerken bazen vahşi cazibemize kapılarak bize uğrarlar ve atmosferimize girmeye karar verirler. Bunu yaptıklarında da atmosferde muhatap oldukları sürtünme kuvveti yüzünden yanmaya başlarlar. Bunun sonucunda göreceğimiz şey, minicik, yıldıza benzeyen bir noktanın, ardında ışıklı bir iz bırakarak bir miktar yol almasıdır. Bu da gözümüze yıldızlardan biri “Kaymalıyım!” diyerek bir anda yer değiştirmiş gibi görünür.


Dünya atmosferinde yanarak yok olan taşlara meteor, yüzeye ulaşmayı başaranlara ise meteorit dendiğini bir başka yazımızda anlatmıştık.


rus
2013 yılında Rusya’nın Chelyabinsk bölgesine düşen meteorit – NASA – Yıldız kayması



Gökyüzünde gördüğümüz tüm yıldızlar, bizim de içerisinde yer aldığımız Samanyolu Galaksisi’nde yer alır. Ve bu yıldızlar, bizden gerçekten de oldukça uzak mesafelerde bulunurlar. Güneş’i saymazsak (ki en yakınımızda olduğu halde onun bile uzaklığı ortalama 150 milyon kilometredir), en yakın yıldızdan bize ışığın gelmesi 4.2 yıl sürer. Yani bizden 4.2 ışık yılı uzaklıktadır. Yıldız kayması dediğimiz olay ise Dünya atmosferinde gerçekleşir. Yani bir yıldıza göre oranlarsak burnumuzun dibinde!

Yine Güneş üzerinden düşünelim: Güneş’i bulunduğu konumdan alıp hızla bir başka yere koyarsanız, sistemi birbirine katarsınız. Çünkü Güneş’in kütlesi, sistemde bilinen tüm gök cisimlerinin kütlesinin %98.8’ini oluşturur. Sistemimizdeki gezegenler ve diğer gök cisimleri belirli bir yörüngede belirli bir hızda hareket etmektedir. Eğer yıldızlar gerçekten kayıyor olsaydı tüm dengeler alt üst olurdu. Yani gerçek bir yıldızın kayması söz konusu olmamakla beraber, eğer kayıyor olsaydı öyle “Aaa, kaydı! Haydi dilek tutalım da gerçekleşsin!” şeklinde oldu bittiye gelebilecek bir şey olmazdı. Çünkü büyük ihtimalle siz bunu fark edemeden buharlaşırsınız.

Yıldızlar, gezegenlerden hacim ve kütle olarak binlerce kat büyüktür. yıldız kayması

Buharlaşmanızın nedeni ise yıldızların oldukça yüksek sıcaklıklara ve oldukça büyük hacme sahip olmalarıdır. En ufak yıldızlar dahi Dünya’dan hacim ve kütle olarak binlerce kat büyüktür. Bir yıldızın yörüngesinden sapıp Dünya’ya yaklaşması demek, mesafenin daha birkaç milyon kilometre kala Dünya’daki tüm yaşamın sona ermesi anlamına gelir. Dilerseniz bir de kaydığını düşünün. Çünkü bir yıldız Dünya’ya yaklaştığında aslında yıldız yüzeyinden bir Dünya kaydığını görebilirdiniz. Bir yıldıza göre Dünya, ancak ufak bir meteor büyüklüğündedir.

Bu arada, “kayan bir yıldız” görenin, o esnada dilediği dileklerin gerçek olduğu gibi batıl bir inanış vardır. Efendim yıldız ömrü bittiği için kayarmış da, bu esnada onu görüp de dilek tutmayı başaran şanslı kişinin duası, dileği kabul olurmuş… Bunun bir saçmalık olduğunu söylemeye aslında gerek yok, ama söylemiş olalım biz yine de.

Onca Yıldız Kayması Sonucu Dünya’nın Kütlesi Artar mı?

Bu arada, aklına “Bu kadar meteorit yer yüzüne ulaşıyorsa, Dünya’nın kütlesi artmaz mı?” gibi bir soru takılanlar olabilir. Dünya, üzerine yağan taşlardan aldığı kiloları, uzaya kaçırdığı gaz molekülleri nedeniyle fazlasıyla geri veriyor. Çalışmalar, yılda maksimum 80 bin tona yakın kütleyi şu veya bu nedenle kazanan Dünya’nın, 97 bin tona yakın kütleyi de “gaz kaçağıyla” kaybettiğini gösteriyor. Yani Dünya aslında zayıflıyor. Ancak bu, yüzde olarak hesaplandığında korkulacak bir miktar değil. O yüzden keyfinizi kaçırmayın ve bizi izlemeye devam edin.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir