Sayıların Bilimsel Gösterimi

Sayıların Bilimsel Gösterimi

19 Eylül 2018 0 Yazar: Tuğba YELİZ

Sayıların gündelik hayatımızdaki kullanımları dışında, bilimsel konulardaki gösterimi ve okunuşu konusu, bilime meraklı olan, ama bu konuda herhangi bir eğitim almamış olan insanlar için sıkıntılı bir durum olabilir.

Bunu herkes okuyabiliyor, değil mi:

56

Peki bunu?

1.350.000

 

Peki ya bunu?

732.922.639.238.273.923.889.123

Ben sizin yerinize okuyayım (ve de yazayım):

732 sekstilyon 922 kentilyon 639 katrilyon 238 trilyon 273 milyar 923 milyon 889 bin 123

 

Ya bu sayı 67 basamaklı olsaydı?

Pekala, buna bir son vermek gerektiği açık, değil mi? İşte burada imdadımıza, sayıları bilimsel olarak gösterme uyanıklığı yetişiyor.

 

Örneğin 67 tane sıfırı tek tek yazmak yerine 10^67 yazıyoruz. Bunu 10 üzeri 67 diye okuyoruz. Şu gösterim de bunun aynısı, hatta aslı bu şekilde ancak bazı Windows metin editörleri ya da web sayfaları yazı biçimlendirmelerini desteklemediği için maalesef 10^67 şeklinde tüm rakamları bir hizada yazmak zorunda kalıyoruz:

Bu yazılışın anlamı, baştaki sayı her ne olursa olsun onu 67 tane 10 ile çarpmamız gerektiğidir.

Küçük sayılarda da durum benzerdir. Ancak bir farkla: Eğer sayıyı 67 defa 10’a bölmemiz gerekiyorsa bunu 10^(-67) şeklinde göstermemiz gerekir. 67’nin önündeki eksi işareti bize sayıyı 10’larla çarpmamız değil, 10’lara bölmemiz gerektiğini söyler. Bu sayı da 10 üzeri eksi 67 şeklinde okunur.

Özel bir durum olarak 10^0’dan bahsetmek gerekir. Herhangi bir sayının üssü 0 ise o sayı her zaman 1’e eşittir.

10^0 = 1
34^0 = 1
67.282.398^0 = 1
32,1^0 = 1
-85^0 = 1

gibi…

Böylece ortalama Yer – Güneş uzaklığı yaklaşık 1,5 x 10^8 km’dir dediğimiz zaman aslında bahsettiğimiz şeyin 150.000.000 km olduğunu artık anlayabilirsiniz.